Rybołówstwo - gałąź gospodarki obejmująca pozyskiwanie (połów) ryb i innych zwierząt oprócz wielorybów (wielorybnictwo), między innymi skorupiaków i mięczaków (frutti di mare - owoce morza) oraz roślin wodnych w celach spożywczych. Organizmy te wydobywa się zarówno na morzach i oceanach, jak i w rzekach i jeziorach, w celu ich spożycia lub dalszego przetworzenia (przemysł rybny). Rybołówstwo dzieli się na przybrzeżne i pełnomorskie.
Pierwotnie obok zbieractwa i łowiectwa stanowiło podstawę utrzymania się społeczeństw (mezolit).
Spis treści |
edytuj Główne obszary wykonywania rybołówstwa
Główne akweny morskie, wykorzystywane do działalności rybackiej to rejony mieszania się wód o różnej temperaturze i zasoleniu. Są to przede wszystkim wody:
- Pacyfiku, oblewające Kamczatkę, Japonię i Chiny (zimny prąd morski Oja-siwo spotyka się tutaj z ciepłym Kuro-siwo)
- Oceanu Spokojnego u zachodnich wybrzeży Ameryki Południowej (rejon intensywnego upwellingu, czyli pionowej cyrkulacji mas wody)
- północnego Atlantyku, gdzie ciepły Golfsztrom spotyka się z prądem Labradorskim i Grenlandzkim
- szelfowego Morza Arabskiego i Zatoki Bengalskiej, gdzie kierunek prądów morskich zależy od pory roku,
a także zimne wody Antarktyki oraz mórz szelfowych półkuli północnej, w tym Morza Bałtyckiego.
Połowy morskie i słodkowodne na świecie w 2005 roku:
- (dane obejmują połowy ryb morskich, słodkowodnych, skorupiaków i innych bezkręgowców; nie uwzględniają połowów ssaków morskich, roślin wodnych, korali, pereł, gąbek i krokodyli)
| Lp. | Kraj | tys. ton | % prod. św. |
|---|---|---|---|
| 1. |  Chiny |
16 723 | 18,0 |
| 2. |  Peru |
9 386 | 10,1 |
| 3. |  Stany Zjednoczone |
4 875 | 5,3 |
| 4. |  Indonezja |
4 365 | 4,7 |
| 5. |  Chile |
4 291 | 4,6 |
| 6. |  Japonia |
4 044 | 4,4 |
| 7. |  Indie |
3 481 | 3,8 |
| 8. |  Rosja |
3 187 | 3,4 |
| 9. |  Tajlandia |
2 594 | 2,8 |
| 10. |  Norwegia |
2 392 | 2,6 |
| 64. |  Polska |
156 | 0,2 |
 ŚWIAT |
92 787 | 100,0 |
edytuj Rybołówstwo w Polsce
W Polsce prace badawcze na użytek rybołówstwa morskiego prowadzi Morski Instytut Rybacki w Gdyni. Nadzór nad tym sektorem gospodarki pełnią Okręgowe Inspektoraty Rybołówstwa Morskiego w Gdyni, Słupsku i Szczecinie. Główne polskie porty rybackie znajdują się w:
Ogółem na polskim wybrzeżu znajduje się 59 portów i przystani rybackich. W portach wymienionych powyżej można dokonywać rozładunku dorsza, jeśli jego łączna masa wynosi powyżej 750 kg. W pozostałych jest to zabronione.
Główne gatunki, poławianie w polskiej strefie ekonomicznej na Bałtyku to: szproty (59 430 ton w 2007 r.), dorsze, śledzie (22 088 ton w 2007 r.), łososie i trocie (140 tys. sztuk w 2007 r.), flądry (7 479 ton)i inne (głównie ryby słodkowodne, takie jak sandacz, leszcz, okoń, płoć). Połowy wykonuje 1,5 tysiąca łodzi i kutrów rybackich.
Na dalekich akwenach udział Polski w ogólnej liczbie połowów znacznie zmalał w ciągu ostatnich 20 lat, głównie z powodu zamknięcia 2 z 3 największych państwowych przedsiębiorstw połowowych: szczecińskiego 'Gryfu' i 'Odry' ze Świnoujścia. Obecnie ilość połowów dalekomorskich wykonywanych przez polskie jednostki kształtuje się na poziomie 50 tys. ton. Największy udział mają tu sardynki, kryl antarktyczny, sardynelle atlantyckie i dorsze.
Główne problemy rybołówstwa morskiego w Polsce to:
- załamanie się niektórych populacji szprota i śledzia oraz obu bałtyckich populacji dorsza,[1]
- zbyt niskie limity połowowe na dorsza (przynajmniej w opinii rybaków),
- zbyt duży potencjał połowowy jednostek,
- rozdrobnienie floty połowowej,
- zaawansowany wiek jednostek,
- zbyt niski udział rybołówstwa dalekomorskiego w ogólnej ilości połowów, wykonywanych przez polskie jednostki,
- nieprecyzyjne i niekorzystne prawodawstwo.
Przypisy
- ↑ Rybołówstwo w Europie Nr. 29, 2006, s. 5-7
edytuj Bibliografia
- Tomasz Kulikowski, 2006, Połowy ryb na świecie, w:, Magazyn Przemysłu Rybnego, nr 3/2006, ISSN 1428-362X.
- red., 2008, Rybołówstwo Morskie. Dane za 2007 r., w:, Rynek Rybny, nr 2 (126)/2008, ISSN 1428-362X.
edytuj Zobacz też
edytuj Linki zewnętrzne
- Morski Instytut Rybacki w Gdyni
- Stowarzyszenie Rozwoju Rynku Rybnego w Gdyni
- Komisja Europejska - Rybołówstwo i Gospodarka Morska
- Departament Rybołówstwa FAO
- Informacja NIK o wynikach kontroli przygotowania polskiego rybołówstwa morskiego do integracji z Unią Europejską (2005)
- Informacja NIK o wynikach kontroli realizacji zadań administracji rządowej w zakresie rybołówstwa morskiego PDF (2001)